Stiletto Nedir? Stiletto Ne Demek?

stiletto nedir - stiletto ne demek

Stiletto Ne Demek?

Stiletto çoğunlukla tek renk olan ince uzun topuklu ayakkabılar için kullanılan bir terim olarak karşımıza çıkar. İngilizce bir kelime olan ve dilimize de olduğu haliyle yerleşen bu sözcük Türkçe’de bulunan ”kama, ince topuk, iğne topuk” anlamlarını karşıladığı bilinir. İngilizce bir sözcük olmasından kaynaklı Türk Dil Kurumu sözlüğünde tanımlaması yapılmamıştır. Moda literatüründe ise sivri burunlu yüksek ve ince topuklu ayakkabı modelleri şeklinde belirtilmiştir. Bu ayakkabı İngilizce bir kelime olan stiletto heel ”kadın ayakkabılarında bulunan yüksek ve sivri topuk” moda terimiyle de bağlantılıdır. Türkçe karşılığı ise bazı kaynaklarda ”ince küçük hançer, hançer gibi şekli olan şey” olarak tanımlanmıştır.

stiletto nedir - stiletto ne demek

Stiletto Nedir?

Dünyanın var oluşundan bu yana güzellik ve şıklık algısı her ne kadar değişim gösterse de bir çok kadın için zarafet ve tepeden tırnağa var olan uyum başlıca önemli konulardan biri olmuştur. Moda ve güzellik anlayışı bir çok kadını nefes almalarını zorlaştıran daracık pantolonlara ve korselere, kulaklarında ağırlık yapan kocaman küpelere ve hatta canlarını acıtsa bile giymekten vazgeçemedikleri topuklu ayakkabılara yönlendirmiştir. Tabiri caizse ”güzelliğe giden her yol mübahtır” anlayışı bu kadınların başlıca mottosu olmuştur. Ayakkabılar ise gerek kıyafeti tamamlaması gerekse de bir kadının stilini tamamen ele vermesi sebebiyle en değerli parça olarak karşımıza çıkar. Marilyn Monroe ‘nun “Bir kadına doğru ayakkabıları verin, dünyayı fetheder” sözü de aslında kadınlar için giydikleri ayakkabının önemini, en doğru şekilde vurgular. Stilettolar ise kadın ayakkabı modelleri arasında en çok dikkat çeken parçadır. Zarifliği, şıklığı ve uzun yıllardır hala moda olması stilettoların olumlu anlamda değerini vurgulamasına karşın her gülün bir dikeni var olduğu gibi bu ayakkabı modellerinden çoğunun da kişiyi oldukça rahatsız ettiği ve yürümekte dahi fazlasıyla zorladığı da bilinen bir gerçektir. Bunun yanı sıra stilettoların sağlık açısından kişiye oldukça zarar vermesi sebebiyle bu tür ayakkabıların sürekli kullanılmaması yönünde uzmanlar bile uyarılarda bulunmaktadır. İşte belki de bu sebeple stilettolar birçok kadın için sadece bir ayakkabı modeli değil ayrıca cesaret ve yetenek gösterisi olarak tanımlanır. Giyen kişiye oldukça rahatsızlık vermesi, yürümeyi zorlaştırması, hatta kişinin sağlığına zarar verme ihtimaline rağmen güzellik uğruna her şeye meydan okuyan ve belki de sırf bu meydan okuma sayesinde özgüven artışı duyan kadınların yüzyıllardır hala ilk ayakkabı tercihleri stiletto olmuştur.

Stilettonun Tarihi Gelişimi

stiletto nedir - stiletto ne demekHer ne kadar moda dünyasında 1950 yıllarıyla başlayan bir popülerleşme süreci gösterse de stilettonun ilk tasarım ürünü olarak oluşum tarihinin 19. yy’a kadar uzandığı bilinmektedir. Bu ayakkabıların üretimine başlanması ise ancak İkinci Dünya Savaşı’nda edinilen yeni teknoloji ve materyallerin ayakkabı tasarımcılarının kullanımına verilmesiyle olmuştur. İkinci Dünya Savaşının bitimiyle birlikte de uzay ve uçak sanayisinde yaşanan gelişmelerin bir ürünü olarak alüminyum kullanımı yaygınlaşmış ve plastik ile metal malzemenin birleştirilerek kullanılması mümkün hale gelmiştir. Bunun bir sonucu olarak da dünyanın en ince topuğu üretilebilmiştir. Bu yöntemle ilk ince topuğun ve ince topuklu stilettonun üretilmesinin ardından bu ayakkabıların kullanımı 1950’li yıllarda çok popüler hale gelmiştir. Üretilen ilk 5 mm çaplı ve 8-8.5 cm boyutunda olan stiletto topuğu bu dönemde seksiliğin ve kadın olmanın bir belirteci olmayı başarmış ve günümüze kadar da bu motto devam etmiştir. 1974’te dönem modası olarak apartman topuklar oldukça popüler olmasına karşın bu moda akımı da ta ki Bhalnik isimli ayakkabı modacısının sivri uçlu ve sivri topuklu ayakkabılar tasarlamaya başlamasına kadar sürmüştür. Bhalnik’in tasarımlarının ardından modayı takip edenler tarafından apartman topuklar terk edilerek, stiletto kullanımı tekrardan ön plana çıkmıştır. Stilettonun ilk çıktığı dönemlerde şık davetlerde gece ayakkabısı olarak kullanımı yaygın olsa da günümüzde günlük giyimde de kullanılan türleri bulunmaktadır. Stilettonun gündüz giyiminde kullanılması ise ünlü şahısların gece ya da gündüz olması fark etmeksizin her türlü etkinliğe bu ayakkabıları kullanması ve bu sayede de moda akımı yarattığı stilistler tarafından düşünülmektedir.

İnce ve yüksek topuklu ayakkabılara stiletto adının verilmesi ise İtalyan ayakkabı tasarımcısı Salvatore Ferragamo ve Fransız lüks aksesuar tasarımcısı Roger Vivier tarafından gerçekleştirilmiştir. Bu isimlerden hangisinin ilk stilettoyu moda dünyasına soktuğu ise tartışmalı bir konudur. Sözü edilen ayakkabı modelinin moda dünyasında kullanılan ve popülerleşen bir moda akımı haline gelmesi ise 1950’lerde dünyaya ince şıklığın hakim olmasıyla birlikte gelişmiştir.

stiletto nedir - stiletto ne demek

Stilettonun Zararları

Zerafet ve dişilik sembolü haline gelen stilettolar çoğunlukla günlük yaşamda çok fazla tercih edilmeyen bir ayakkabı modeli olarak karşımıza çıkmaktadır. Ancak daha kısa topuklu olanlarının üretilmesiyle birlikte kadınlar tarafından abiye, günlük, iş yaşantısı fark etmeksizin her ortamda tercih edilmesi sağlanmıştır. Ancak ne kadar kısa topuklu da olsa bu tür ayakkabıların tasarımından dolayı kullanan kişilere bazı zararları dokunmaktadır. Öncelikle uzun süreli kullanımla birlikte ayakkabıda ince ve sivri burun içerisinde sıkışan parmaklar zamanla şişmeye ve sızlamaya başlayabilmekte ve tabandan destek almadığı halde de 15 cm’yi bulan topuk boyu ayak bileklerinde ve taraklarında ciddi rahatsızlıklara yol açabilmektedir. Uzun süre ayakta kalınması durumunda ise bacaklarda varise, topuk dikenine, ayak kemiklerinde tahribata ve ayak deformasyonlarına yol açabilmektedir. Bunun yanı sıra bu tür ayakkabılarda dikkatsiz kullanım sebebiyle bilek burkulması ve bilek bağı yırtılması da çok sık görülen durumlar olarak karşımıza çıkmaktadır.

stiletto nedir - stiletto ne demek

Stiletto Kullanım İpuçları

Stiletto tasarımından kaynaklı yapısı gereği dar ve kullanımı oldukça zor bir ayakkabı modelidir. Bu sebeple stiletto alırken öncelikle ayak yapısına uygun tercihler yapılmalıdır. Örneğin ince bir ayak yapısına sahip bireyler sivri burunlu stilettoları; taraklı bir ayak yapısına sahip bireyler ise uç kısmı biraz da geniş ve yuvarlak olan stiletto modellerini seçmelidir. Ayakkabı alırken de özellikle topukların sağlamlığına dikkat edilmelidir. Sağlam olmayan ayakkabı iskeleti ve oynayan topuklar kişinin hem düzgün yürüyememesine, hem de çok çabuk yorulmasına yol açacaktır.

Bunların yanında işinize yarayacak birkaç püf nokta vermek gerekirse; eğer gece kullanacaksanız ayağın iç tarafa bakan kısmın açık olduğu modelleri tercih etmelisiniz. Bu tarz modeller hem ayak bileğinizi zarif gösterir, hem de dikkat çekmeyi başarır. Günlük kullanım için ise daha kısa topuklu, burun kısmı çok ince ve dar olmayan modelleri  kullanabilirsiniz.

Tavsiye Nedirler: Retro NedirPeeling Nedir