Spoiler Ne Demek? Spoiler Nedir?

spoiler nedir - spoiler ne demek

Spoiler Ne Demek?

Bir şeyin değerini ya da miktarını azaltan hatta tamamen yok eden anlamına gelmekte olan spoiler sözcüğü İngilizce bir kelime olmasından kaynaklı olarak Türk Dil Kurumu sözlüğünde tanımlanmamaktadır. Bunun yanı sıra İngilizce kökenli bir kelime olup spoiler ”bozucu” sözcüğünden alıntılanmıştır. Köken olarak ise İngilizce to spoil ”bozmak, tadını kaçırmak” fiilinden türetildiği bilinmektedir. Latince bir kelime olarak ise spoliare “talan etmek” fiilinden alıntı halindedir. Latince kökeni ise spolium “ganimet” sözcüğünden türetilmiştir. Spoiler, bir çok alanda kullanılan bir terim olarak karşımıza çıkmaktadır. Farklı sektörlerde kullanımı dolayısıyla farklı içeriklere sahip olabilmektedir.

Spoiler Nedir?

İngilizceden dilimize yakın zamanda yerleşen spoiler kelimesi genel olarak bir şeyin değerini azaltmak anlamına gelse de farklı sektörlerde kullanılması bu kelimenin anlamlarını ve içeriklerini değiştirmektedir. Spoiler tanımının; medya sektöründe spoiler, otomotiv sektöründe spoiler ve son olarak havacılık sektöründe spoiler olarak üç farklı alanda incelendiği bilinmektedir.

spoiler nedir - spoiler ne demek

Spoiler ”Medya”

Medya sektöründe spoiler, bir eserin konusu veya detayları hakkında bilgi veren; eser okunmadan, dinlenmeden ya da izlenmeden önce öğrenilmesi durumunda alıcının eser ile ilgili düşüncelerini ve alacağı hazzı etkileyebilecek kadar etkili açıklama veya ipucu olarak tanımlanmaktadır.

Bir eserin izleyici, okuyucu ya da dinleyici tarafından eğlenceli bulunması çoğu zaman erken öğrenilen detaylar ve eleştiriler sayesinde büyük oranda zorlaşmaktadır. Bir eserin içeriği hakkında her şeyin önceden biliniyor olması eserden soğumaya ve alınabilecek haz ve merak duygusunun azalmasına neden olacaktır. Örnegin, bir sinema filminde senaryodaki dönüm noktalarının ya da şaşırtıcı sonun henüz seyircinin izlemeden öğrenmesi durumu, kişinin filmden alacağı potansiyel zevki büyük oranda azaltır. Bu yüzden sosyal medyada bu tip yazıların başına eseri henüz görmemiş olan kişilerin yanlışlıkla okuyup öğrenmesini engellemek amacıyla spoiler uyarı ibareleri konulması elzem bir konudur.

Spoiler ”Otomotiv”

spoiler nedir - spoiler ne demekBir otomotiv terimi olarak kullanılan spoiler otomobillerin arka bagaj kısmının üstüne takılan eğimli bir parçadır. Halk arasında ”spoyler” olarak da ifade edilmekte ve kullanılmaktadır. Bu parça daha çok binek, yarış ve spor arabalarda kullanılmaktadır. Bu parçanın otomobillerde kullanım amacı; dekor olarak kullanılmasının yanı sıra 200 km/saat hızların üzerine çıkan aracın arkasını yere bastırmak ve araca stabilite sağlamaktır. Şekil itibariyle incelediğimizde ise eğri bir metal ya da farklı bir maddeden oluşan bir kanatçık şeklinde olduğunu söyleyebiliriz.

Otomobillerde ön ve arka olmak üzere iki tür spoiler bulunabilmektedir. Araç, önünde bulunan havayı yararak ilerler ve araç hızlandıkça hafifler, hafifledikçe de aracın kontrolü zorlaşmaya başlamaktadır. İşte tam bu nokta da spoilerlar devreye girer ve eğer aracın arkasında doğru dizayn edilmiş bir spoiler bulunmaktaysa hava, spoilera çarparak aracın arkasının yere bastırılmasını sağlar. Bu sayade de aracın ağırlığı ve dolaylı olarak da yüksek süratteki yol tutuş kabiliyeti arttırılmış olur. Uçakların 200 km’den sonra havalandığını ve Porsche Turbo’nun son süratinin 300 km olduğunu düşünürsek bazı arabaların spoilera olan ihtiyacının ne kadar çok olduğunu daha kolay bir şeklide anlayabiliriz.

Araç, havayı yararak ilerlerken bir miktar hava da aracın altından geçmektedir. Bu hava akımı aracı yukarı doğru kaldırır; yani hafifletir. Otomobil üreticileri ise bu durumu hesap ederek ön spoilerları üretmiştir. Ön spoilerlar, aracın altından geçen havayı büyük ölçüde keser ve otomobilin yol tutuşuna katkıda bulunurlar.

Son olarak spoilerların avantaj ve dezavantajlarını incelersek de başlıca avantajı daha önce de bahsettiğimiz gibi yol tutuşunu büyük oranda iyileştirmesidir. Dezavantajı ise yakıt tüketimini çok az bir miktar arttırmasıdır. Ancak bu durum önemsenecek boyutlarda değildir.

Spoiler ”Havacılık”

spoiler nedir - spoiler ne demek”Taşıma düşürücü” olarak da adlandırılan spoiler terimi, hava taşıtlarına etki eden kaldırma kuvvetini (lift) azaltmak amacıyla kullanılan kontrol yüzeyleridir. Çoğunlukla kanat üzerine yerleştirilen ”kanadın üst yüzeyinde genellikle firar kenarına yakın yerler” ve dikey eksende açılarak kanadın ilgili kısmındaki hava akışını bozan cihazlar olarak tanımlanabilmektedir. Ancak belirtmekte fayda var ki spoilerlar hava frenlerinden farklıdırlar. Hava frenleri hava direncini artırırken kaldırmayı çok az azaltmalarına karşın spoilerlar ise kaldırmayı ciddi boyutta azaltırken, dirence orta seviyede etki etmektedirler.

Spoilerler hava taşıtlarının sürat kazanmadan alçalmasına da yardımcı olurlar. Bunun yanında özellikle büyük uçaklarda inişten sonra kaldırmayı azaltarak iniş takımlarına daha fazla yük binmesine ve kaymanın önlenmesine, teker frenlemesinin daha etkin yapılmasını sağlamaktadırlar. Kanatçıklarla aynı anda açılıp kapanarak yatış kontrolünde kanatçıklara yardımcı olurlar hatta bazı uçaklarda kanatçık görevini tümüyle de üstlebilmektedirler.

Tavsiye Nedirler: Hobi NedirFobi Nedir